Šta je Pojas Presvete Bogorodice i zašto hiljade vernika dolaze u Hram Svetog Save

Zbog ogromnog interesovanja i nepreglednih redova, Srpska pravoslavna crkva odlučila je da svetinja ostane u Beogradu duže nego što je prvobitno bilo planirano.

Pojas Presvete Bogorodice stigao je u Beograd 20. maja, uoči Spasovdana, iz manastira Vatoped na Svetoj Gori. Svetinju su na aerodromu "Nikola Tesla" dočekali patrijarh Porfirije, državni zvaničnici i veliki broj vernika, nakon čega je proneta ulicama prestonice tokom tradicionalne Spasovdanske litije.

Šta je Pojas Presvete Bogorodice?

Pojas Presvete Bogorodice smatra se jedinom sačuvanom relikvijom koja potiče iz zemaljskog života Majke Božje. Prema crkvenom predanju, sama Presveta Bogorodica isplela ga je od kamilje dlake i nosila tokom života. Nakon njenog Uspenja, pojas je predala apostolu Tomi, koji ga je ćuvao do kraja života. 

Relikvija je vekovima čuvana u Jerusalimu i Carigradu, da bi kasnije dospela u manastir Vatoped na Svetoj Gori, gde se i danas nalazi kao jedna od najvećih svetinja pravoslavlja. Kasnije je smešten u zlatni kovčeg i prenet u Carigrad, gde je ostao netaknut sve do vremena vizantijskog cara Lava Mudrog.

Pojas je podeljen na tri dela i veoma retko napušta manastir, zbog čega njegov dolazak u Srbiju ima poseban značaj za vernike.

Foto: ATAImages/S.S.

Prema predanju, upravo tada dogodilo se jedno od najpoznatijih čuda vezanih za ovu svetinju. Carica Zoi, supruga cara Lava Mudrog, teško je obolela, a lekari nisu uspevali da pronađu lek. Nakon što je pojas iznet iz kovčega i položen na caricu, ona je, kako se veruje, ozdravila. U znak zahvalnosti Presvetoj Bogorodici, carica je pojas izvezla zlatnim koncem, zbog čega je dobio izgled po kojem je danas prepoznatljiv.

Poseban značaj za žene i porodicu

U srpskom narodu ovaj praznik posebno poštuju žene i bračni parovi koji nemaju dece. Na taj dan vernici odlaze u crkve i manastire posvećene Presvetoj Bogorodici, moleći se za potomstvo, zdravlje i porodični mir. U pojedinim porodicama praznik se obeležava i kao krsna slava.

Pojas Presvete Bogorodice i knez Lazar

Uprkos velikoj starosti, brojnim premeštanjima i povremenim krađama, Pojas Presvete Bogorodice sačuvan je do današnjih dana. Tokom istorije relikvija je više puta deljena na delove i prenošena kroz različite zemlje, a mnogi vladari smatrali su je simbolom zaštite i božanskog blagoslova.

Pojas se nalazio u Carigradu sve do 12. veka, kada je nakon poraza vizantijskog cara Isaka od bugarskog cara Asena 1185. godine prenet u Bugarsku.

Foto: ATAImages/S.S.

Sudbina ove velike svetinje tokom 14. veka povezuje se i sa srpskim narodom. Prema predanju, relikvija je dospela u posed kneza Lazara, koji ju je brižno čuvao.

Upravo je knez Lazar kasnije poklonio Pojas Presvete Bogorodice, zajedno sa delom Časnog krsta, manastiru Vatoped na Svetoj Gori, gde se svetinja i danas čuva kao jedna od najvećih relikvija pravoslavnog sveta.

Kako izgleda svetinja

Pojas se čuva u bogato ukrašenom kivotu, kojem vernici prilaze uz molitvu i celivanje. Reč je o tamnoj, uskoj tkanini za koju se veruje da je izrađena od kamilje vune.

Tokom boravka svetinje u Beogradu, vernicima se dele i osveštane trakice koje su bile u dodiru sa pojasom, što predstavlja običaj prisutan vekovima u pravoslavnoj tradiciji.

Zašto je ova relikvija toliko važna vernicima?

U pravoslavlju se veruje da Pojas Presvete Bogorodice donosi utehu, duhovnu snagu i blagoslov. Vernici mu posebno prilaze moleći se za zdravlje, porodicu, potomstvo, mir i pomoć u teškim životnim trenucima.

Crkva ipak naglašava da su vera i molitva suština poklonjenja, a ne sama relikvija kao predmet.

Istorijski događaj za Srbiju

Dolazak ove svetinje u Srbiju mnogi smatraju istorijskim događajem, budući da je Pojas Presvete Bogorodice u Beogradu prvi put posle više vekova. Brojni vernici ističu da prisustvo relikvije doživljavaju kao poseban duhovni trenutak i retku priliku koja se možda neće ponoviti generacijama.

Iako je prvobitno bilo najavljeno da će svetinja biti izložena do 29. maja, Srpska pravoslavna crkva saopštila je da će, zbog velikog broja ljudi koji dolaze na poklonjenje, Pojas Presvete Bogorodice ostati u Hramu Svetog Save do 1. juna 2026. godine.

Prema navodima SPC, odluka je doneta na molbu patrijarha Porfirija, uz blagoslov igumana svetogorskog manastira Vatoped, arhimandrita Jefrema.

Vernici satima čekaju u redovima kako bi prišli kivotu sa svetinjom, a mnogi dolaze organizovano autobusima iz različitih krajeva Srbije, Republike Srpske i Crne Gore, kako bi se poklonili jednoj od najvećih svetinja pravoslavnog sveta.

Komentari (0)