Uvode se krivična dela obljuba bez pristanka i osvetnička pornografija

U obrazloženju Nacrta zakona Ministarstvo pravde ukazuje da se ova zakonska novina uvodi radi usklađivanja domaćeg zakonodavstva sa Istanbulskom konvencijom koja zahteva da se kao krivično delo "tretira svaki seksualni odnos ili sa njim izjednačen čin bez slobodnog i dobrovoljnog pristanka oštećenog lica". 

Predloženo je da novo krivično delo obljuba bez pristanka ima osnovni oblik i dva kvalifikovana oblika, kao i da onome: "Ko nad drugim izvrši obljubu ili sa njom izjednačen čin bez njegovog pristanka", preti kazna od tri do 12 godina zatvora. 

Ukoliko u navedenom slučaju nastupi teška telesna povreda lica prema kojem je delo izvršeno ili ako je delo izvršeno od strane više lica ili na naročito svirep ili naročito ponižavajući način ili prema maloletniku ili je delo imalo za posledicu trudnoću, propisano je da će učinilac biti kažnjen zatvorom od pet do 15 godina. 

Ukoliko nastupi smrt lica prema kojem je delo izvršeno, učinilac će biti kažnjen zatvorom najmanje osam godina ili doživotnim zatvorom.

S obzirom na to da se po važećem Krivičnom zakoniku krivično delo silovanje (član 178) definiše kao obljuba izvršena uz primenu sile, pretnje ili drugog oblika prinude, Ministarstvo pravde ukazuje da se uvođenjem posebnog krivičnog dela - obljube bez pristanka, obezbeđuje puno usklađivanje sa zahtevima Istanbulske konvencije, kao i da se proširuje obim krivičnopravne zaštite u slučajevima kada nedostaju elementi prinude, a izostaje slobodan i dobrovoljan pristanak oštećenog lica.

Naziv novog krivičnog dela odabran je u skladu sa terminologijom Istanbulske konvencije, radi jasnog definisanja zabranjenog ponašanja, navodi se u obrazloženju.

U Nacrtu zakona takođe je predloženo značajno pooštravanje kazni za krivična dela silovanje, obljuba nad nemoćnim licem i obljuba nad detetom, a pored toga u najtežim slučajevima za ova dela će biti moguće i da se učiniocu izrekne i kazna doživotnog zatvora. 

I osvetnička pornografija prepoznata kao krivično delo

Novo delo je u Nacrtu propisano kao "zloupotreba snimka, fotografije, portreta, audio zapisa ili spisa sa seksualno eksplicitnim sadržajem" sa ciljem da se zaštite lica od neovlašćenog širenja, izmene, objavljivanja ili pretnje objavljivanjem njihovih intimnih snimaka, fotografija, portreta, audio zapisa ili spisa.

Krivično gonjenje će preduzimati javno tužilaštvo po službenoj dužnosti.

U obrazloženju Nacrta Ministarstvo pravde ukazuje da se novim krivičnim delom sankcioniše postupanje koje dovodi do ozbiljnog narušavanja prava na privatnost, dostojanstvo i psihofizički integritet, s posebnim naglaskom na oblike digitalnog nasilja.

Foto: Milena Đorđević

Krivično delo je uređeno tako da obuhvata različite forme neovlašćenog postupanja, odnosno deljenje ili stavljanje sadržaja na uvid trećim licima bez pristanka lica koje se na njemu nalazi, kao i izradu ili preinačenje postojećeg sadržaja u cilju predstavljanja kao istinitog, pretnju da će se sadržaj učiniti dostupnim, i učinjenje takvog sadržaja dostupnim većem broju lica putem informaciono-komunikacionih tehnologija.

Predviđeni su i kvalifikovani oblici dela ukoliko je izvršeno prema detetu ili od strane službenog lica, kao i oduzimanje sadržaja i uređaja kojima je delo učinjeno.

Osnovni oblik ovog krivičnog dela propisuje da će se svako ko učini dostupnim trećem licu video ili drugi snimak, fotografiju, portret, audio zapis ili spis sa seksualno eksplicitnim sadržajem, bez pristanka lica na koje se spis odnosi, odnosno bez pristanka lica koje je prikazano na snimku, fotografiji ili portretu ili čiji je glas snimljen na audio zapisu, kazniti zatvorom od tri meseca do tri godine.

Takođe, kazniće se i svako ko pomoću računarskog sistema, napravi novi ili preinači postojeći snimak ili fotografiju ili spis sa seksualno eksplicitnim sadržajem, kao i onaj koji preti drugom da će učiniti dostupnim takav sadržaj.

Ukoliko je ovo delo učinjeno prema detetu preti kazna zatvora od jedne do osam godina, dok će, ukoliko to učini službeno lice u vršenju službene dužnosti prema detetu, biti kažnjeg kaznom zatvora od dve do 10 godina.

Pooštrena je kaznena politika i za druga krivična dela protiv polnih sloboda kao i za nasilje u porodici. 

U toku je javna rasprava o Nacrtu zakona o izmenama i dopunama Krivičnog zakonika koja je predviđena da traje do 1. oktobra.
 

Komentari (0)