Kako su SAD šezdesetih pokrenule sistem satelita zbog Kubanske krize

Sam program satelita "Corona" razvijen je krajem pedesetih godina, kao prvi kompletan sistem za satelitsko izviđanje u istoriji. U vreme same Kubanske krize 1962. godine , ovaj sistem satelita bio je jedan od najvažnijih izvora strateških informacija za SAD i čitav NATO savez.

Sateliti iz "Corona" sazvežđa kružili su iznad Kube kao i iznad tadašnjeg SSSR, i fotografisali transport "R-14 Čusovaja" i "R-12 Dvina" balističkih nuklenarnih projektila. Za razliku od današnjih digitalnih sistema za komunikaciju iz orbite Zemlje, "Corona" sateliti su koristila klasični fotografski film. Nakon snimanja, kapsule sa filmom su bile izbacivane sa satelita, i padobranima su se vraćale nazad na Zemlju, gde su ih specijalno opremljeni avioni hvatali u vazduhu.

Ova tehnika, iako složena i nepouzdana, omogućila je SAD da prvi put u istoriji imaju globalni uvid u vojne aktivnosti protivnika. Podaci prikupljeni kroz "Corona" program satelita dopunjavali su informacije dobijene letovima špijunskog aviona "Lockheed U-2", koji je direktno fotografisao sovjetske raketne baze na Kubi.

Kombinacijom ova dva izvora, američka administracija dobila je preciznu sliku o rasporedu i vrsti sovjetskog naoružanja. Jedan od ključnih doprinosa "Corona" satelita bio je u proceni stvarne snage tadašnjeg Sovjetskog Saveza.

Strah od "raketnog jaza"

Pre ovog programa, postojale su ozbiljne sumnje i strahovi u vezi sa tzv. "raketnim jazom", odnosno, pretpostavkama tadašnje Bele Kuće i agencije CIA  da SSSR ima znatno više inter-kontinentalnih nuklenarnih raketa nego SAD. Međutim, satelitski snimci pokazali su da je sovjetski arsenal znatno manji nego što se verovalo, što je uticalo na smirenije procene Bele Kuće i racionalnije donošenje odluka u Vašingtonu.

Iako "Corona" program satelita nije direktno snimio sve faze postavljanja sovjetskih raketa na Kubi, njegov širi strateški značaj bio je ogroman. On je omogućio kontinuirani nadzor i smanjio je neizvesnost u trenutku kada su i male pogrešne procene u Vašingtonu ili Moskvi mogle dovesti do globalne katastrofe

Program je bio toliko tajan da je ostao gotovo nepoznat sve do sredine devedesetih godina, kada su dokumenta Pentagona i CIA deklasifikovana. Danas se ovaj program smatra jednim od najvažnijih tehnoloških dostignuća Hladnog rata, koji je postavio temelje za savremene satelitske sisteme nadzora i unapredio rad obaveštajne zajednice.

Komentari (0)